🔶 جانباز؛ سپاه پاسداران از ادامه بحران چه سودی می برد؟
گزارشی از امیر سلطان زاده
جنگ و محاصره اقتصادی هزینه بسیاری از بنگاه های اقتصادی ایران را افزایش داد و تجارت خارجی با محدودیت های گسترده ای مواجه شد. با این حال، بخشی از اقتصاد ایران همچنان از طریق شبکه هایی که به نهادهای نظامی و امنیتی وابسته هستند، فعالیت می کند. این مجموعه ها در شرایطی که شرکت های عادی با مشکلات بانکی، کمبود ارز و محدودیت حمل و نقل مواجه هستند، به مسیرهای مختلفی برای تامین کالا و انتقال منابع مالی دسترسی دارند.
این اختلاف بحث در مورد مزیت های اقتصادی و سیاسی ادامه جنگ را مطرح کرد. سپاه پاسداران علاوه بر وظایف نظامی، از طریق شرکت ها و گروه های مرتبط در بخش هایی از اقتصاد ایران از انرژی و تجارت خارجی گرفته تا زیرساخت های ساختمانی و صنعتی حضور دارد.
در چنین ساختاری افزایش محدودیتهای تجاری میتواند فعالیت برخی شرکتها را متوقف کند و در عین حال جایگاه زنجیرههایی را که توانایی ادامه تجارت در شرایط تحریم را دارند، تقویت کند. محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا، پیش از این در گفت و گو با ایلنا از جریان هایی که معتقد است پایان جنگ و دستیابی به توافق متضرر خواهند شد، انتقاد کرده بود. وی این گروه ها را «تجار جنگ» و «تجار تحریم» خواند و گفت که پایان دادن به درگیری ها می تواند هم منافع اقتصادی و هم موقعیت سیاسی آنها را تحت تأثیر قرار دهد.
شاهین مدرس، تحلیلگر مطالعات امنیتی و روابط بین الملل، در مصاحبه با دویچه وله گفت که صادرات رسمی نفت محدود و انتقال ارز دشوارتر، وابستگی دولت به واسطه های تجاری و مالی را افزایش داده است.
حسن منصور، کارشناس اقتصادی در گفت و گو با دویچه وله درباره طرح جدید آمریکا برای محدود کردن مسیرهای تامین تجهیزات ایران گفت: تحریم ها می تواند انتقال برخی کالاهای حساس را با مشکل مواجه کند، اما امکان قطع کامل شبکه های تجاری جمهوری سلامی محدود است.